Bên cạnh góc nhìn tích cực về tăng trưởng tín dụng âm của ngành ngân hàng trong 2 tháng đầu năm nay là sẽ đưa chất lượng tín dụng tăng bền vững, ông Gilles Planté, Tổng giám đốc Ngân hàng ANZ khu vực châu Á – Thái Bình Dương nhận định, trái phiếu chính phủ hút vốn không có gì là bất bình thường, xét từ góc độ các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển.
Tăng trưởng tín dụng ở Việt Nam 2 tháng đầu năm âm, dù lãi suất cho vay giảm, các ngân hàng công bố nhiều gói cho vay ưu đãi. Ông có nhận xét gì về tình trạng này?
Theo quan sát của ANZ, hiện nay trên thị trường có hai xu hướng chính đang diễn ra. Một là, nhiều doanh nghiệp đang thu hẹp dần sản xuất và tập trung vào những mảng kinh doanh trọng yếu, những doanh nghiệp này có nhu cầu vay vốn ít hơn. Hai là, doanh nghiệp trong các lĩnh vực nông nghiệp, xuất khẩu, thủy sản vẫn phát triển và có nhu cầu vay vốn ngân hàng. Số liệu thống kê của ANZ cho thấy, những doanh nghiệp này có tốc độ tăng trưởng tín dụng tốt và có nhu cầu vay vốn thực sự. Bù trừ cho nhau giữa những doanh nghiệp vay ít và doanh nghiệp vay nhiều thì ngành ngân hàng có tốc độ tăng trưởng tín dụng âm, nhưng tôi không cho rằng đó là xu hướng tiêu cực.
Trong khi tăng trưởng tín dụng âm thì trái phiếu chính phủ trúng thầu tới 90% với lãi suất cao, ông có bình luận gì?
Hiện tượng này không có gì là bất bình thường, xét từ góc độ các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển. Khi nền kinh tế đang cần vốn thì một là huy động từ ngân hàng, hai là huy động vốn trên thị trường vốn. Tuy nhiên, thị trường vốn ở Việt Nam đang phát triển sơ khai, chứ chưa sâu và rộng. Do vậy mới có câu chuyện Chính phủ phát hành trái phiếu và dùng nguồn tiền thu được đầu tư vào nền kinh tế và quay trở lại doanh nghiệp, thay vì doanh nghiệp tự huy động trên thị trường vốn.
Chính vì vậy, ANZ có một chiến lược góp phần thúc đẩy, phát triển thị trường vốn ở Việt Nam, cũng như các thị trường vốn đang phát triển trong khu vực và thế giới bằng cách tư vấn, hỗ trợ cho doanh nghiệp trong việc phát hành trái phiếu, nhằm có thêm nguồn vốn phục vụ hoạt động kinh doanh bên cạnh kênh ngân hàng.
Liệu hiện tượng trên có làm méo mó trong phân bổ đầu tư, theo ông?
Trên thực tế, quản lý thanh khoản cũng là một hoạt động quản lý tiền mặt bình thường của bất kỳ một tổ chức kinh tế nào. Tiền mặt xuất hiện từ cả hai phía của bản cân đối tài sản từ phía bên nguồn vốn, từ tài sản có tổ chức tín dụng chọn đầu tư vào các kênh khác nhau như trái phiếu chính phủ, doanh nghiệp, cho vay…, còn tài sản nợ của bản cân đối tài sản cũng có thể huy động với những kỳ hạn khác nhau để việc quản lý thanh khoản được hài hòa. Dùng phần thanh khoản thừa mua trái phiếu chính phủ hay mua các công cụ khác trên TTCK cũng là bình thường, với điều kiện phải nắm vững các công cụ để điều hòa thanh khoản, cũng như có những tư vấn chuyên nghiệp từ các tổ chức, định chế tài chính tốt.
Ngân hàng Nhà nước (NHNN) vừa cho biết, nợ xấu đã giảm còn khoảng 6% nhờ vào nỗ lực tự xử lý nợ xấu của các tổ chức tín dụng. Ông có cho rằng, quyết liệt giải quyết nợ xấu, vốn sẽ vào nền kinh tế nhiều hơn?
Giống như một cơ thể đang khỏe mạnh mà ốm cũng cần thời gian để hồi phục. Việc trích lập dự phòng rủi ro để giảm nợ xấu là việc cần làm, có thể tác động ngay đối với việc giảm nợ xấu, nhưng quan trọng là dần dần tiến tới làm “sạch” sổ sách, đầu tư lành mạnh, lúc đó hoạt động mới thực sự tốt. Không có phương án thần kỳ nào để giải quyết ngay bài toán nợ xấu, nên chúng ta không nên vội vàng, mà cần nghiên cứu cẩn thận mới xử lý được nợ xấu một cách bền vững, an toàn.
Tôi muốn nhấn mạnh nỗ lực của NHNN trong việc giảm lạm phát và lãi suất từ mức xấp xỉ 20% thời điểm 2 năm trước xuống mức thấp như hiện nay. Điểm ngạc nhiên là người dân vẫn lạc quan khi thời điểm lạm phát và lãi suất lên rất cao trước đây, trong khi hiện nay, mọi việc đang tiến triển tốt, lạm phát được kiểm soát, lãi suất thấp thì tâm lý nhiều người có vẻ không được lạc quan. Vấn đề không nhất thiết là vốn đi vào nền kinh tế bao nhiêu, mà nền kinh tế cần có thời gian, nhìn thấy mức độ phát triển bền vững, thay vì sự không ổn định, bấp bênh.
Như trên ông nói, ANZ dự định phát triển thị trường vốn tại Việt Nam, ông đánh giá về cầu doanh nghiệp Việt Nam đối với thị trường này như thế nào?
Trong hơn 2 năm qua, thị trường trái phiếu doanh nghiệp khá trầm lắng, nhưng ANZ tự hào kích hoạt thị trường này sôi động trở lại như thành công trong việc tư vấn và dựng sổ cho Vinacomin. Hiện tại, ANZ đang tiến hành thảo luận với một số doanh nghiệp, tập đoàn để tư vấn thời điểm, cách thức phát hành trái phiếu. Đây là thị trường tiềm năng, tôi tin tưởng rằng, trong khoảng 2 năm nữa, thị trường trái phiếu doanh nghiệp sẽ có những khởi sắc.
English
普通话



