English
普通话
Ngày 25/12, NHNN đã chính thức ban hành Thông tư 42 thay thế Thông tư 24/2015/TT-NHNN quy định cho vay bằng ngoại tệ của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài đối với khách hàng vay là người cư trú và có hiệu lực ngay đầu năm 2019.
Chia sẻ với NDH, bà Trần Thị Nguyệt Oanh, Giám đốc Phụ trách Khối Khách hàng Doanh nghiệp khu vực phía Nam, Ngân hàng HSBC Việt Nam, nhận định những thay đổi trong Thông tư này phù hợp với định hướng của Ngân hàng Nhà Nước (NHNN) trong việc chuyển từ quan hệ vay mượn ngoại tệ sang quan hệ mua bán ngoại tệ và từng bước giảm tình trạng đôla hóa nền kinh tế.
Theo quy định mới, một số doanh nghiệp nhập khẩu không có nguồn thu ngoại tệ trước đây được chấp thuận đặc biệt bởi NHNN để vay ngoại tệ sẽ không còn được vay như trước.
Các doanh nghiệp nhập khẩu để phục vụ nhu cầu trong nước nhưng có nguồn thu ngoại tệ sẽ được vay ngoại tệ đến 31/3 (cho khoản vay ngắn hạn) và 30/9 (cho khoản vay trung dài hạn) năm nay. Tuy nhiên, những doanh nghiệp nhập khẩu để phục vụ cho mục tiêu xuất khẩu sẽ được vay ngoại tệ mà không bị hạn chế về thời gian.
Bà Nguyệt Oanh cho rằng những thay đổi này nhìn chung sẽ hạn chế việc vay ngoại tệ của các doanh nghiệp nhập khẩu (có hoặc không có nguồn thu ngoại tệ) phục vụ cho nhu cầu trong nước. Các doanh nghiệp này sẽ phải vay bằng đồng nội tệ (VND) với chi phí vốn cao hơn khi lãi suất vay VND hiện nay cao hơn lãi suất vay USD khoảng 2 – 3%.
Đối với doanh nghiệp có nguồn thu ngoại tệ và vay bằng tiền đồng, doanh nghiệp có thể bán ngoại tệ kỳ hạn để lấy tiền đồng giúp giảm chi phí vốn vay. Như vậy chi phí tăng thêm thực tế sẽ rất ít cho nhóm doanh nghiệp này.
Đối với doanh nghiệp không có nguồn thu ngoại tệ, với thực tế VNĐ thường mất giá 1 – 2% hàng năm nên chi phí vay vốn VND cũng không tăng nhiều so với vay USD sau khi tính tỷ lệ mất giá của tiền đồng hàng năm. Đánh giá sự thay đổi sau Thông tư mới này, Giám đốc khối KHDN của HSBC cho rằng chi phí vay vốn bằng VND của doanh nghiệp sẽ tăng nhưng không nhiều.
Với các ngân hàng, thanh khoản tiền đồng có thể bị ảnh hưởng do ngân hàng phải thu xếp đủ nguồn vốn nội tệ để có thể cho vay bằng VND. Những ngân hàng không có nguồn vốn VND dồi dào có thể sẽ gặp khó khăn để đáp ứng nhu cầu vay vốn của khách hàng.
Việc chuyển dần từ quan hệ vay mượn ngoại tệ sang mua bán ngoại tệ, về phía ngân hàng, trong ngắn hạn, cạnh tranh trên lãi suất cho vay và huy động vốn bằng đồng nội tệ có thể căng thẳng hơn dẫn đến lợi nhuận biên của ngân hàng có khả năng giảm. Dù vậy, bà Nguyệt Oanh nhận định thị trường có thể sẽ tự cân bằng trong dài hạn.
Khi dự thảo Thông tư này được ban hành, một trong những vấn đề được quan tâm là những thay đổi ở quy định mới có làm giảm khả năng tiếp cận nguồn vốn vay với khách hàng doanh nghiệp có nhu cầu về ngoại tệ hay không?
Theo quan điểm bà Nguyệt Oanh, những thay đổi này thực sự không làm hạn chế khả năng tiếp cận vốn ngoại tệ. Bởi doanh nghiệp khi có nhu cầu thanh toán bằng ngoại tệ hoàn toàn có thể vay bằng tiền đồng và sau đó mua ngoại tệ để thanh toán. Các ngân hàng có thể tư vấn các giải pháp tài chính giúp doanh nghiệp thực hiện điều này một cách hiệu quả về chi phí.
Quan sát của HSBC cho thấy tỷ trọng khách hàng vay USD ngay trong năm 2018 đã giảm xuống so với các năm trước và chuyển qua vay VND thay thế. Phía HSBC cho biết sẽ tiếp tục hỗ trợ các nhóm khách hàng vay USD thuộc lĩnh vực được NHNN chấp thuận và ưu tiên như dệt may, sắt thép, thủy hải sản đồng thời cân đối thanh khoản đáp ứng nhu cầu vay VND của các khách hàng.
Đối với nhóm các khách hàng không thể tiếp cận nguồn vốn vay bằng ngoại tệ, ngân hàng sẽ giữ vai trò tư vấn các giải pháp tài chính hiệu quả nhất nhằm giúp giảm thiểu chi phí vốn vay tiền đồng.