Khoản nợ thuế của Sabeco có trong hồ sơ bán cho nhà đầu tư Thái Lan?

Ai sẽ phải chịu trách nhiệm trong trường hợp số tiền nợ thuế không được thể hiện trong bảng cân đối kế toán, giải trình kết quả kinh doanh của Sabeco ở thời điểm bán cho nhà đầu tư Thái Lan?  Bình luận về vấn đề này, PGS.TS Nguyễn Đình Hựu, nguyên Giám đốc Trung tâm Khoa học và Bồi dưỡng cán bộ (Kiểm toán Nhà nước) cho biết, về nguyên tắc, khi nhà đầu tư mua lại Sabeco, trở thành ông chủ mới của doanh nghiệp này nghĩa là nhà đầu tư phải chịu trách nhiệm cả về quá khứ, hiện tại và tương lai của doanh nghiệp, thừa kế cả quyền lợi, nghĩa vụ và trách nhiệm, trong đó bao gồm cả những công nợ trước đây của doanh nghiệp.

Trong quá trình thương thảo bán Sabeco cho nhà đầu tư Thái Lan, nếu hồ sơ không thể hiện rõ phần công nợ, trong đó bao gồm khoản nợ thuế nói trên mà nhà đầu tư không biết thì họ không có nghĩa vụ phải trả. Về nguyên tắc, nhà đầu tư phải được biết toàn bộ thông tin, tình hình tài chính, kinh doanh của Sabeco, trong đó có các khoản phải thu, khoản phải trả… Và khi đã bán cho nhà đầu tư, bên bán phải bàn giao rất kỹ những vấn đề này.

“Nếu bên bán không bàn giao các vấn đề nói trên, nghĩa là nhà đầu tư nước ngoài bị che giấu thông tin, khi ấy bên bán phải chịu trách nhiệm trước pháp luật. Dĩ nhiên đây chỉ là giả thiết và cần thiết phải xem lại văn bản bán-mua doanh nghiệp có ghi những vấn đề nguyên tắc đó hay không”, ông Hựu chỉ rõ.

Cũng trong trường hợp văn bản bán-mua Sabeco không ghi rõ về khoản nợ thuế, theo nguyên Giám đốc Trung tâm Khoa học và Bồi dưỡng cán bộ (Kiểm toán Nhà nước), cơ quan tư vấn định giá tài sản Sabeco cũng phải chịu trách nhiệm liên đới vì đã đánh giá thiếu minh bạch, trung thực và khách quan. Cơ quan tư vấn được thuê để định giá tài sản doanh nghiệp nhưng lại định giá thiếu minh bạch, khách quan khiến người mua bị sai lạc, đương nhiên cơ quan tư vấn phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.

“Đối với nhà đầu tư ngoại – là bên mua – cũng phải chịu trách nhiệm một phần vì đã không tìm hiểu đến nơi đến chốn. Nhưng về căn bản, trách nhiệm chính nằm ở bên bán đã che giấu thông tin làm bên mua bị mất phương hướng, sai lạc”,ông Hựu nhận định.

Trong khi đó, TS. Bùi Quang Tín, CEO trường Doanh nhân Bizlight nhắc lại thương vụ Ba Huân không muốn hợp tác với Vina Capital nên đã kêu cứu lên Thủ tướng thay vì đưa nhau ra tòa hồi giữa năm 2018. Đến sự việc ở Sabeco, lãnh đạo doanh nghiệp này cũng đã chọn cách gửi đơn kiến nghị lên Thủ tướng.